GEUREND GEHEUGENSTEUNTJE

door Pim Beirens

Eind vorig jaar deed ik een impulsaankoop. Dat doe ik wel vaker, moet ik bekennen. Want als ik bij de kweker rondloop, voel ik me het spreekwoordelijke kind in een snoepwinkel. Al dat moois! Natuurlijk kleun ik ook wel eens mis. Gebeurt regelmatig eigenlijk. Maar soms heb ik de hoofdprijs. En net als in een loterij, kom je daar achteraf pas achter. Mijn impulsaankoop betrof een Coelia bella. Die stond net te bloeien met 2 bloempjes toen ik ‘m zag. Eerlijk gezegd, die bloempjes herkende ik wel uit één of ander boek. Maar de naam zette me op het verkeerde been. Want in mijn hoofd zwierf vagelijk de naam Bollea coelestis. Is duidelijk anders dan Coelia bella, maar als je de twee woorden omdraait, welnu, u begrijpt mijn verwarring.

Die Coelia bella heeft zeer fraaie bloempjes. Ze zijn niet zo groot, nog geen 4 cm in doorsnede, maar wel ongewoon kleurrijk, wit met paarse punten en een gele lip. Dus toog ik blij naar huis, nam ’s avonds meteen wat foto’s en dook in de literatuur. En wat bleek? Mijn Coelia bella zou lekker moeten geuren. “Rather fragrant”, zei mijn ene boek , “duftend” zei een ander. Had ik eigenlijk eerder niet zo gemerkt, toen ik hem bij de kweker in mijn handen had. De volgende ochtend ging ik natuurlijk meteen ruiken of dat wel klopte. Nou, die geur was héérlijk. Mijn nieuwe aanwinst rook naar marsepein. Naar wát? Ja, naar MARSEPEIN !! Ik had een echt juweeltje in handen gekregen. Zowel mooi als bizar heerlijk geurend. En de bloempjes zouden wel 3 tot 4 weken goed kunnen blijven, aldus mijn encyclopedie. Ik was de koning te rijk.

Nu moet u weten dat ik een preferentie heb voor aangenaam geurende orchideeën. Ik heb er zelfs een speciaal boek voor aangeschaft. Dat bespreekt best veel geurende orchideeën die redelijk vaak verkrijgbaar zijn. En met goede reden. Wel eens een bloeiende Lycaste aromatica geroken, met die heerlijke, sterke kaneelgeur? Of een (hybride) Oncidium Sharry Baby, heerlijk geurend naar chocolade en vanille? Sommige Cattleya’s geuren weer naar o.a. rozen of lelietjes-van-dalen. Euchile citrina? Net citroen, de naam zegt het al. En Stanhopea’s dan, die kunnen zo een parfumlijn beginnen. De lijst gaat maar door en door en door.
Maar geuren hebben nog een andere werking, één waarvan we ons slechts bij tijd en wijle van bewust zijn. Geuren worden namelijk in ons geheugen ook gekoppeld aan bepaalde herinneringen. Dat gaat dan vaak om oude herinneringen, uit onze jeugd, aan prettige situaties, of soms juist aan onprettige ervaringen. Aangename geuren vertellen ons ook dat iets lekker is, herinneren aan lekker eten. Dat wist ik allemaal wel, maar dat een orchidee die naar marsepein geurt dat allemaal kon, verraste me. De herinneringen vlogen me om de oren, van feestdagen in de donkere maanden van het jaar, als kind met de hele familie, snoepend van marsepeinen letters. Ik werd er een beetje melancholiek van. Maar blij tegelijkertijd, want het zijn prettige herinneringen, dank zij die twee mooie bloempjes van een leuk plantje dat ik onlangs toevallig tegen het lijf liep. Geweldig toch !

Coelia bella

(syn. Bothriochilus bellus)
C. bella is een handzame kleine tot middelgrote epifyt uit Mexico, Guatemala en Honduras. De pseudobulben groeien dicht op elkaar op het rhizoom. Ze zijn vrijwel rond, worden tot 5 cm groot en dragen 3-5 vrij smalle, lange bladen die 40 tot 60 cm hoog kunnen worden. De bloemstengel kan 10-15 cm hoog worden en tot 6 á 8 bloemen voortbrengen. Is volgens de (niet éénduidige) literatuur een lente/zomer bloeier. Mijn exemplaar evenwel bloeide in een warme december 2015, na een erg koude periode in oktober. C. bella wordt gematigd tot koel gekweekt en vraagt veel licht, zonder direct zonlicht. Een hoge luchtvochtigheid is nodig en de wortels mogen niet uitdrogen, maar ook niet nat staan, vergelijkbaar met Paphiopedilums. De literatuur geeft verder aan dat ze er niet van houden om gestoord te worden, dus niet te snel delen.

       
  Coelia bella a Coelia bella b